Salo ya da Sodom'un 120 günü (1976)

“Salo ya da Sodom’un 120 Günü”, Pier Paolo Pasolini’nin sinema dilini estetik ve etik sınırlarının epeyce ötesine iten, tartışmalı bir yapım. 1976 yapımı bu film, dört otoriter figür tarafından yönetilen bir toplumda, gençlerin sistematik bir şekilde aşağılandığı ve acımasızca istismar edildiği karanlık bir dünyayı gözler önüne seriyor. Of ya, bu film izlerken karnımda bir acı hissediyorum; hem gerilim hem de dehşet dolu bir deneyim. Pasolini, bu eserinde sadece bir öykü anlatmıyor. Sanki insanlığın en derin yaralarına parmak basıyor…

Film, doğrudan faşizmi hedef alırken, aşkın, sadakatin ve insan olmanın kavramlarını da altüst ediyor. Ne yazık ki, gençlerin maruz kaldığı sefalet ve işkenceler öylesine soğuk ve hesaplı ki, izleyiciye kan dondurucu bir atmosfer sunuyor. Siyasi bir sembolizm içinde kaybolmuş dinsel ritüeller ve müstehcen geçişler… Bütün bunlar, insanın özündeki karanlığı aydınlatıyor ya da belki de tamamen yok ediyor. Harbiden, bir yerde durup düşünmeden edemiyorsun; bu kadar acı ve yozlaşma ile nasıl başa çıkılır?

Filmin ilk bölümleri, çıplaklık ve cinsel sapkınlıkla başlarken, sonlarına doğru işkence ve ölümle bu karanlık yolculuğu tamamlıyor. Her sahne bir başka şok etkisi yaratıyor ve izleyiciyi içinde boğulmaya davet ediyor. Pasolini’nin sinematografisi, boşluk ve hüsranla dolu; gözlerimizin önünde içimizi parçalıyor. Ama belki de en çarpıcı olanı, bu filmde var olan ölüm kokusu ve umutsuzluğun derinliği… Yani, tam anlamıyla bir vasiyet bu.

Sonuç olarak, “Salo ya da Sodom’un 120 Günü” sadece bir film değil, aynı zamanda toplumsal bir eleştiri. Bu yapım, sadece izlemekle kalmayıp düşünmeye zorlayan bir eser. Pasolini, bu son filminde, insanlığın karanlık yönlerini bir kez daha gözler önüne seriyor; keşke tüm bunlar sadece bir kurgudan ibaret olsaydı…